Morris over het verhaal van het spel

De geschiedenis van golf, in jaartallen

Zes eeuwen op één pagina: een verbod, een oorkonde, dertien regels, een club, een bal die alles veranderde, een kampioenschap, twee regelmakers en één handicap. Achter elk jaartal ligt een document; de folklore staat erbij als folklore.

Kort antwoord: golf wordt voor het eerst genoemd in een Schots verbod uit 1457. De links van St Andrews worden er in 1552 voor gereserveerd, de eerste regels worden in 1744 in Leith opgeschreven, de R&A wordt in 1754 opgericht en na 1764 worden 18 holes de standaard. Het Open begint in 1860, in 1893 krijgt Nederland zijn eerste golfclub, in Den Haag, en in 1894 volgt de USGA. De guttapercha- en Haskellballen en daarna de stalen shafts maken het moderne spel; in 1952 komt één gezamenlijk regelboek, in 2019 een herschrijving en in 2020 het Wereld Handicap Systeem.

Door Morris, van Badgie Golf · Bijgewerkt op 10 oktober 2026

Voor de regels (1457–1743)

Jaar	Wat er gebeurde
1457	Het Schotse parlement van Jacobus II verbiedt golf en voetbal: ze leiden af van het boogschieten. De oudste geschreven vermelding.
1471, 1491	Zijn opvolgers herhalen het verbod.
1502	Voor Jacobus IV worden clubs gekocht. Het hof speelt.
1552	Een oorkonde reserveert de links van St Andrews voor golf en andere spelen.
1567	Maria Stuart wordt door haar vijanden beschuldigd van golfen na de dood van Darnley. Een beschuldiging, geen bewijs.
1632	In Kelso wordt een omstander door een golfbal gedood.
1636	Een Latijns schoolboek zet golftermen op een rij.
1681	Een wedstrijd op de links van Leith, Schotland tegen Engeland: de eerste interland, volgens de archieven.
1687	Het dagboek van Thomas Kincaid geeft de eerste bekende aanwijzingen voor hoe je speelt.
1743	‘The Goff’, een gedicht, is het eerste gedrukte boek dat helemaal over golf gaat.

Regels, clubs en 18 holes (1744–1860)

Jaar	Wat er gebeurde
1744	De Gentlemen Golfers of Leith schrijven 13 artikelen voor hun wedstrijd om de zilveren club; John Rattray wint. De eerste regels.
1754	Op 14 mei wordt de Society of St Andrews Golfers opgericht. Zij publiceert en formaliseert de regels.
1764	St Andrews brengt zijn baan terug van 22 naar 18 holes.
1834	Willem IV wordt beschermheer: The Royal and Ancient Golf Club of St Andrews.
jaren 1840	De guttaperchabal vervangt de verenbal: goedkoper, sterker, en de beschadigde exemplaren vliegen beter. De dimples volgen.
1860	Het eerste Open Championship, op Prestwick, over twaalf holes.

Het moderne spel (1893–nu)

Jaar	Wat er gebeurde
1893	In Den Haag wordt de Haagsche Golf Club opgericht, de oudste golfclub van Nederland; nu de Koninklijke Haagsche Golf & Country Club in Wassenaar.
1894	De United States Golf Association wordt opgericht.
1897–1899	De R&A vormt zijn Rules of Golf Committee; in 1899 volgt de eerste samengevoegde code.
ca. 1900	De Haskellbal met rubberen kern: veel langer. De afstanden in het spel veranderen.
1924, 1929	Stalen shafts worden toegestaan, eerst door de USGA en daarna door de R&A. Hickory gaat met pensioen.
1938	Harry Colt ontwerpt in de duinen bij Wassenaar de baan die de Haagsche eind jaren veertig overneemt.
1952	De R&A en de USGA publiceren één gezamenlijke regelcode.
jaren 1970–1980	Graphiteshafts en metalen houten. Het ‘hout’ houdt zijn naam.
2016	Golf keert terug op de Olympische Spelen, na 1900 en 1904.
2019	De Regels worden herschreven en vereenvoudigd: droppen vanaf kniehoogte, de vlag mag in de hole blijven, geen straf voor een dubbele slag.
2020	Het Wereld Handicap Systeem: één Handicap Index, omgerekend met Slope en Course Rating op elke tee.
2021	Op 1 maart gaat Nederland over op het WHS; daarvoor werd je handicap aangepast op basis van stablefordpunten.

Waarom het ertoe doet voor je spel

Elke regel waarmee je speelt, is een beslissing die iemand nam: de hole als doel, de 18 holes, de gedropte bal, de handicap die een 36 tegen een 12 laat spelen. Weten waar ze vandaan komen, maakt ze op een slechte dag makkelijker te accepteren. Meer van het verhaal: wie heeft golf uitgevonden, golfverhalen die echt gebeurd zijn en waar birdie en bogey vandaan komen.

Bronnen

National Library of Scotland — Early moments in Scottish golf — 1457 tot 1744, met de documenten. Gelezen op 9 oktober 2026.
The R&A — The Royal and Ancient Golf Club — 1754, 1834. Gelezen op 9 oktober 2026.
St Andrews Links — History of the Old Course — Van 22 naar 18 holes in 1764. Gelezen op 9 oktober 2026.
Scottish Golf History — The 18-hole round — De ronde van 22 holes in St Andrews en de notulen van 4 oktober 1764 die er 18 van maakten. Gelezen op 9 oktober 2026.
The R&A — A brief history of revisions to the Rules of Golf, 1744 to 2016 (pdf) — Leith en St Andrews als regelmakers; het Rules of Golf Committee van 1897 en de eerste samengevoegde code van 1899. Gelezen op 9 oktober 2026.
The R&A — Rules of Handicapping — Het Wereld Handicap Systeem. Gelezen op 9 oktober 2026.
USGA — Golf Museum — De Amerikaanse golfgeschiedenis, de oprichting van de USGA en de tijdperken van het materiaal. Gelezen op 9 oktober 2026.
Planet Golf — Koninklijke Haagsche Golf & Country Club — Opgericht in 1893, de oudste golfclub van Nederland; de baan die Harry Colt in 1938 ontwierp en die de club eind jaren veertig overnam. Gelezen op 11 oktober 2026.
NGF — Uitleg van het handicapsysteem: wordt een handicap niet meer berekend met stablefordpunten? — Voor 1 maart 2021 werd een handicap aangepast op basis van stablefordpunten. Gelezen op 10 oktober 2026.

En het stuk geschiedenis dat je nog kunt veranderen: je swing

Sleep hier een video van één swing naartoe

Eén swing, van voren of langs de speellijn, met je hele lichaam in beeld. Maximaal 20 seconden.

Je video wordt alleen voor deze analyse gebruikt en na 30 dagen verwijderd. Geen naam, geen e-mail, geen account.

Vragen over de geschiedenis

Wanneer is golf begonnen?

De oudste geschreven vermelding is een Schotse wet uit 1457 die het verbiedt, en dat betekent dat het toen al gewoon was. Het spel met een hole en een baan kreeg in de vijftiende eeuw vorm aan de oostkust van Schotland; de eerste regels werden in 1744 opgeschreven.

Wie schreef de eerste golfregels?

De Gentlemen Golfers of Leith, in 1744: 13 artikelen voor een wedstrijd om een zilveren club die de gemeenteraad van Edinburgh beschikbaar stelde, gewonnen door John Rattray. De Society of St Andrews Golfers (1754) nam ze over en legde ze later vast; vandaag publiceren de R&A en de USGA één gezamenlijke regelcode.

Waarom heeft een golfbaan 18 holes?

Omdat de Society of St Andrews Golfers, beheerder van wat de Old Course werd, de baan terugbracht van 22 naar 18 holes, en andere banen dat voorbeeld volgden. Het verhaal over de fles whisky is een grap.

Wanneer veranderden de bal en de clubs?

De leren bal gevuld met veren hield stand tot de guttaperchabal van de jaren 1840, waarvan de beschadigde exemplaren beter vlogen, en zo kwamen de dimples; de Haskellbal met rubberen kern voegde rond 1900 afstand toe. Hickoryshafts maakten plaats voor staal (toegestaan door de USGA in 1924 en de R&A in 1929), graphite kwam in de jaren zeventig en metalen houten in de jaren tachtig.

Wanneer werd het handicapsysteem wereldwijd?

In 2020 begon het Wereld Handicap Systeem van de R&A en de USGA: één Handicap Index overal, op elke tee omgerekend naar een baanhandicap met de Slope en de Course Rating. In Nederland geldt het sinds 1 maart 2021; daarvoor werd je handicap aangepast op basis van stablefordpunten.

Lees verder

Alles in de rubriek Geschiedenis & weetjes

Ga verder met Morris op WhatsApp

Stuur hem je volgende video vanaf je telefoon, vraag hem naar de oefening, en hij onthoudt je prioriteit. Gratis beginnen, alleen je mobiele nummer.

Verder op WhatsApp